Montferland zet in op valpreventie tijdens landelijke actieweek

Braamt - “Bent u de afgelopen 12 maanden gevallen? Bent u bezorgd om te vallen? Of heeft u moeite met bewegen, lopen of balans houden?” Wie op één van deze vragen ‘ja’ antwoordt, loopt een verhoogd risico om te vallen. En dat is geen klein probleem: ieder jaar belanden tienduizenden ouderen in het ziekenhuis na een val.

Daarom stond de gemeente Montferland, samen met welzijnsorganisatie Welcom en diverse zorgprofessionals, uitgebreid stil bij de Week van de Valpreventie. Het doel: bewustwording creëren én concrete handvatten geven om valrisico’s te verkleinen. Want vallen kan grote gevolgen hebben, maar met de juiste kennis en leefstijl zijn veel ongelukken te voorkomen.

Een breed netwerk van specialisten
In verschillende dorpen binnen Montferland werden voorlichtingsbijeenkomsten georganiseerd. Bezoekers konden in gesprek met specialisten uit uiteenlopende vakgebieden. Van podotherapeuten en fysiotherapeuten tot ergotherapeuten, apothekers en beweegcoaches: allemaal gaven ze praktisch advies om veilig en vitaal ouder te worden.

Voeten en schoenen: de basis van veilig lopen
Podotherapeut Jan Hendriksen van Hermans Podotherapie wees erop dat kleine details in huis en schoeisel grote gevolgen kunnen hebben. “Leg geen losse matjes of kleedjes meer op de grond, want die zijn vaak de oorzaak van vallen. Daarnaast zie ik veel problemen door neuropathie en standsveranderingen in de voet. Mensen passen hun looppatroon verkeerd aan als ze een drukpunt voelen. Vergelijk het met lopen op een punaise, dan wil je de pijn verlichten door anders te lopen.”

Goede schoenen zijn cruciaal. “Veel mensen blijven te lang in oude schoenen lopen, die hun stevigheid zijn kwijtgeraakt. Koop schoenen bij voorkeur eind van de middag, als de voeten wat opgezwollen zijn. En vooral: blijf bewegen. Wandelen is niet alleen gezond, maar helpt ook tegen eenzaamheid.”

Fysiofit 65+: bewegen op maat
Als sporten in een grote sportschool een te hoge drempel is, kun je bij Fysiofit Kilder terecht voor een laagdrempelig alternatief. Fysiotherapeut Marieke Buitenhuis legt uit: “In kleine groepjes trainen mensen onder begeleiding van een fysio. We richten ons specifiek op balans, coördinatie en spierkracht, precies de factoren die valrisico beïnvloeden. Voel je pijn of stijfheid, dan pakken we dat eerst aan zodat bewegen weer leuk wordt.”

Naast de fysieke voordelen is er ook een sociaal aspect. “Sommige groepjes trainen al drie jaar samen. De gezelligheid maakt dat mensen blijven komen.”

Voeding als fundament
Gezond eten verkleint het risico op vallen. Marianne Bouwman van Buddy Plus benadrukte dat haar werk vooral bestaat uit coaching. “De meeste mensen weten wel wat gezond eten is, maar het lukt niet altijd om dat vol te houden. Zeker ouderen hebben extra behoefte aan calcium, vitamine D en eiwitten, omdat botten en spieren anders sneller achteruitgaan.”

Een val kan indirect veroorzaakt worden door slechte voeding. “Ouderen drinken vaak te weinig, waardoor duizeligheid en flauwtes optreden. Wie pijn in de mond heeft of moeite met slikken, loopt risico op ondervoeding. Dat maakt het lichaam kwetsbaarder.”

Medicatie en vallen
Apotheker Brenda Krijger wees op een vaak onderschat gevaar: medicijnen. “Veel mensen realiseren zich niet dat bepaalde middelen, of een combinatie ervan, duizeligheid kunnen veroorzaken. Vraag de apotheker om advies, in overleg met huisarts of specialist kan de dosering of de soort medicatie worden aangepast, zodat het risico op vallen vermindert.”

Ergotherapie: veilig wonen
Anna Rougoor, ergotherapeut bij Ten Boom, bezoekt mensen het liefst in hun eigen woonomgeving. “We kijken naar de dagelijkse handelingen en passen die praktisch aan. Bijvoorbeeld door hulpmiddelen te adviseren, of door te leren op een andere manier trap te lopen. Twee leuningen aan de trap, achteruit aflopen of bijstappen kan al veel verschil maken. En let op verlichting, kastindeling en losse kleedjes. Vaak zijn het juist die kleine aanpassingen die ongelukken voorkomen.” De toegang tot ergotherapie is laagdrempelig: dat kan via de huisarts, maar ook rechtstreeks. De behandeling valt binnen de basisverzekering.

Beweegmakelaar: de schakel naar vitaliteit
Beweegmakelaar Kevin Steenkamp legt uit: “Bewegen is essentieel, maar veel mensen weten niet waar ze moeten beginnen. Als beweegmakelaar help ik inwoners een activiteit te vinden die bij hen past. Dat hoeft niet altijd sport te zijn, ook wandelen of tuinieren telt mee. Het gaat erom dat je plezier hebt en je lichaam sterker en energieker wordt.” Het aanbod dat Welcom biedt, is breed: van wandelgroepen en fietsclubs tot laagdrempelige fitness en valpreventiecursussen. “Het mooie is dat mensen vaak ook sociale contacten opdoen. Je voelt je fitter, vrolijker en soms zelfs lichter in gewicht. Wie eenmaal begint, merkt de voordelen snel.”

Iedere inwoner van Montferland kan zich aanmelden, op eigen initiatief of op advies van een huisarts of andere zorgprofessional. Samen met de beweegmakelaar wordt een persoonlijk plan opgesteld.

De gemeente Montferland en Welcom hopen dat inwoners niet alleen tijdens deze week, maar het hele jaar door aandacht houden voor valpreventie. Want achter iedere val schuilt niet alleen lichamelijke schade, maar vaak ook verlies van zelfstandigheid en zelfvertrouwen.